Στη
νοτιοανατολική πλευρά της Παραμυθιάς, πάνω σε
βραχότοπο, ήταν τα Σουλιοτοχώρια (Σούλι, Κιάφα,
Σαμονίβα και Αβαρίκος). Στα δυτικά της Σαμονίβας,
υψώνεται ο βράχος του Κουγκίου, με το κάστρο του
και την εκκλησία της Αγίας Παρασκευής. Οι
Σουλιώτες έμοιαζαν με τους αρχαίους Σπαρτιάτες,
στη δύναμη, στην αντοχή και στην πολεμική αρετή.
Μια δυναμική μορφή της Προεπανάστασης, είναι και
αυτή του κοσμοκαλόγερου Σαμουήλ. Σφράγισε τον
τόπο με την θυσία του.
Για να μην παραδοθούν οι Σουλιώτες στον Αλή πασά -
τον είχαν νικήσει πολλές φορές, ο Σαμουήλ
ανατίναξε (τον Δεκέμβρη του 1803) την εκκλησία της
Αγίας Παρασκευής, μαζί με τους πέντε νομάτους που
του είχαν απομείνει.
Μαζί μ' αυτούς, χάθηκε και ο ίδιος.
Πήγα πολλές φορές και προσκύνησα τον ιερό αυτό
χώρο. Διάβασα ό,τι μπόρεσα περισσότερο. Έκανα
αναπαράσταση του εξωτερικού και εσωτερικού
χώρου, κρατώντας τα μορφολογικά και ρυθμολογικά
στοιχεία της εκκλησίας, τη μορφή και την ποιότητα
των αντικειμένων. Τις φιγούρες τις έβαλα έτσι
όπως τις φαντάστηκα, λίγο πριν την ανατίναξη.Καλόγερε τι καρτερείς,
κλεισμένος μες το Κούγκι;
Πέντε νομάτοι σώμειναν κ' εκείνοι λαβωμένοι,
κ' είναι χιλιάδες οι εχθροί που σ' έχουνε ζωσμένον
[ ο «Σαμουήλ»
, Αρ. Βαλαωρίτη (1824 - 1879 ) |
|
|
